Om it hus

Samlings

troch Posted on 2 Comments 1 min read 528 views

"Noch ien plakje op de finsterbank en dan moat ik ophâlde.", seit se. Rûnom stean hynders troch it hiele hûs hinne. Sels op de planke yn it huske.

Ik bin op besite by in freondinne en ha in hynderke meinaam. Sy fersammelt se sawol yn it grut as yn it lyts, fan hout en fan stien. Har heit wie eartiids boer mei foarleafde foar hynders. "It sil dèr wol wei komme...", tink ik. Se hat ûnderwylts in plakje fûn en wiidweidich ferhellit se wer de bisten wei komme.

Wat minsken sa al fersammelje. Bijtiden kin ik my der oer besauwe. Mar eartiids ha ik sels in fersamling hân fan strykizers. Oeral wert ik kaam seach ik om my hinne as er wat fan myn gading wie. Sels as wy mei fekânsje yn it bûtelân wiene moasten wy alles ôfstrune nei aparte striikbouten. Ta grutte argewaasje fan man en bern fansels. Alle boeken moasten ùt de boekekast en de bouten der yn.

Ach, wat koe ik grutsk foar de kast stean oeren oanien. Doe ferhûzen wy nei in lytser wente, de hiele fersamling waart ferkocht der wie gjin romte mear foar. En de kast... der stean de boeken wer yn.

Mar wat hat it my in nocht en fertier brocht. En dat kin net ien my ôf nimme...

Twa Bar

troch Posted on 0 Comments 2 min read 618 views

"Ik ha gjin waarm wetter!", rop ik ùt de keuken. It is twadde krystdei en der stiet in brot ôfwaskjen op it oanrjocht. Ùt de keamer ropt der ien: "Doch it dan mei  kâld..." Mar mei dy fette troep is dat gjin opsje.

In soan seit: "Ik sil efkes sjen." Ik hear in protte geheister boppe myn holle. Wy hawwe in djippe kast op de oerloop en der sit de ferwarmingstsjettel. Dy  kast moat earst hielendal leech. As dat allegearre achter de rech is lizze wy beide op 'e knibbels . De soan seit; "Der moat wetter by. De pylk stiet op minder dan twa bar." It seit my neat as stie hy ek op hûnderd. "We sille him foldwaan," seit er; "mar wer moat de slang oan? Moat dat ding nò yn de badkeamer as yn de kast oan de kraan?"

Hy skillet mei in freon ùt it westen. Dy wol him altiid helpe. De freon jowt oanwizingen yn in technyske taal wer`t ik neat fan begryp. Myn soan wol,  dus gean wy wer op de knibbels foar it apparaat lizzen. Ik fyn it nammers wol gesellich. Ik sjoch him net sa faak en foaral net yn dizze ûngebrûklike hâlding. Mar wat wy ek doche: it jouwt neat. Gjin waarm wetter.

Fanne moarn ha ik in monteur skille en geduldich lei hy my ùt wat it euvel wie. "Jo hawwe sels de kwaal feroarsake," sei hy; "jo hiene it wetter op tijd bijfolle moatten." Wat in aerdiche jonge wie dat..  neat gjin ferwiten mar ùt lein wat ik fertaan dwaan moat (..)

Nei in pear bakjes kofje en gebak lit hy twa opteine minsken achter. Dus it moat twa bar weze. Dat is wat by my hingjen bleun is.

Kulinêr

troch Posted on 2 Comments 1 min read 595 views

"Wat sille jimme ite mei de kryst?", wurd my dizze dagen gauris frege. Wat is dat hjoed de dei wichtich wurden tink ik dan by my sels.

En dan komt de swierrichheid; ik bin hielendal net kulinêr oanlein. Ik bin mear fan de gewoane pot. En ik moat sizze myn man en bern kleie noait. Mar ja, sy witte ek nèt better fansels. Ik bin grutbrocht mei potiten, weake bôle en potstro. En as ik dan nei al dy kulinêre itensprogramma`s op de televyzje sjoch dan tink ik, ik moat in oplieding folgje. Mar sis nò sels: soene dy manlju fan my mei dy liflafjes wol sèd krye!

Dochs moat ik mar by ùs Reitse yn de lear. Dan kin jo lekker ite en ek noch mei in protte wille. Soe hy der wat foar fiele want kulinèr bin ik net... ;-D

Pankoek bakke

troch Posted on 4 Comments 1 min read 1721 views

"Atsje, wy moatte pankoek bakke."

It is âlve oere jûns yn it lèste jier fan de oarloch. Willemke, ùs buorfrou, stiet midden yn de keamer mei de pankoekspanne yn oanslach. Ik ha allegear minsken ùt it westen by de doar dy honger hawwe. En sa stean se tegearre oan 't fier yn de nacht te pankoekbakken. Ik wit net mear wer op , in fjouwer pits petroaljestel as op it duveltsje. Mar de minsken krigen sèd en gongen lèt de neargeastiche nacht wer yn.

En elke kear as ik oan it pankoekbakken bin sjoch ik it tafriel wèr foar my. Mei grutte bewûndering tink ik altiid oan dizze sljochthinne minsken. Mar sy binne wol de pylders west fan it dea gewoan minskewèzen yn oarlochstiid.

"Mei ik noch in pankoek?", ropt myn man?

"Nè..", sis ik; "..do groeist noch es ticht!"

 

Leverkleurich

troch Posted on 3 Comments 2 min read 629 views

"Ik wol in muorre yn de keamer in oare kleur jaan.", sis ik tsjin myn man. Hy sjocht om him hinne. "It sjocht der oars noch kreas ùt." Ik wit dat hy tsjin it gedoch opsjocht.Mar ik ha dat nò ienkear yn de holle, en dat is in mankemint, dat wit ik en dan moat it op stel en sprong barre.

Hjir en dèr freechje ik freonen wat kleur sy moai fine. Ik sis tsjin myn broer: "Wat fynst sto fan in reade kleur?" "Oh nè..", sei er; "dat is âlderwetsk. Us mem ferve alles read. Ek de flier." Want dat wie dû de goedkeapste ferve. Ùt einlik kom ik by de soan ùt. "Mem moat in leverkleur dwaan." In buorjonge wol it wol foar my dwaan, hy sit dochs sûnder wurk. Ier en betiid helje ik de keamer leech. Steande wei drinke myn man en ik kofje. Njoggen oere soe de buorjonge der wèze. It wurd letter en it baarnt my yn. Ik sil mar begjinne, dan kin hy aanst fjirder gean.

It sjit al aerdich op mar dan ien ienen stiet hy yn de keamer. Hy hat him ferslept. Ik bin wat nidich mar sis behearske; "Jonge, ik red my wol." Noch heal wekker giet er fjoart. Hoe fjirder ik kom, hoe donkerder it om my hinne wurd. Ik treast my; it droeget fèst wol wat ljochter op. Ik sjoch grutsk om my hinne dat ha ik dochs mar efkes wer prestearje. Allinne moat der yn 'e hoeke noch nije steande lampe by. "Is dat nedich?"; seit de man. Wat ha wy nò in moaie keamer mei skilderijen dy prachtich ùt komme tsjin in leverkleuriche eftergrûn.

"Hoe fynst it?", freechje ik.

"Ik ha it wol es minder sjoen..."

En ik? Ik kin yn dagen myn lea nèt brûke mar it wie it wurrich.

Kammeraten

troch Posted on 1 Comment 1 min read 719 views

Sûnt ik myn nije oankeap -in blèdsûger/blazer- yn gebrûk ha, ha ik kammeraten krige. Ik bin nò ien fan har wurden. De lju fan it grienûnderhâld ùt ùs omkriten besjoche my nò as hun gelikense. Wy binne drok dwaande, sy yn de blommeperken en ik yn de tùn. It is in kabaal fan je welste, hearren en sjen soe jin fergean. Ik stek de hân op en foar dat ik los gean, meitsje ik in praatsje oer `t waar en sa. Dat docht it altiid goed, dan kriget min foart kontakt. We geane oan`t wurk want tiid is jild ek by ùs.

Efkes letter wurd der op myn skouder tikke, ik wurd der kjel fan. "It is skoft.", seit de man en freget as ik ek kofje ha wol. Sa sit ik efkes letter yn de keet te skafttsjen. Wat is it gesellich. Manlju binne dochs oars as froulju. Goed, it praat giet dan ek oer fuotbal en de nije C.A.O. Ik  lùsterje dan ek mei grutte earen en ming my foar sa fier ik der ferstân fan ha yn it petear. Yn ienen giet de foarman stean en seit; "Oan it wurk, mannen."

Mei in lokkich gefoel gean ik wer fjirder. Ik ha kammeraten krige en stek de hân noch mar es omheech.

Blèdblazer

troch Posted on 2 Comments 1 min read 621 views

"Ik wol in blèdblazer...", sis ik tsjin myn man; "Ien dy`t alles by elkoar blaast en opsûget." "Moat dat nò?"; freget er mei in grutte tear yn syn holle; "Wy hawwe hast wol in dozyn tùnklauwers en harken." "Ja", sis ik; "mar ik moat  it allegearre beskreppe."

Ik  begjin my te ferdedigjen. "Wist wol wat dat my oan energy en fermogens kostet?" Ik begjin -sa as froulju dat allinne mar kinne- op syn gefoel te wurkjen. "Ik bin ek nèt de jongste mear. Dò moast sùnich op my wèze." "Sa hie ik it noch net besjoen.", seit er. En ja hear: yn in folder fyn ik in prachtiche oanbieding. En sa kry ik myn man ek entûsjast.

Efkes letter stiet it apparaat klear om yn elkoar set te wurden. Mar dan komt it; myn man kin net ùt de ynstruksjes wiis wurde. It stiet er yn alle talen mar nèt yn it Nederlânsk -lit stean yn it frysk-. En ik bin ùt noch yn nèt technysk. Mar wer nei buorman Geart ta.

"Minske," seit er; "Dat ding is fierste grut foar jo. Dit is in apperaat foar de gemeente." Hy leit ùt dat ik in feilichheidsbril op ha moat, doppen yn de earen en moffen oan. En dan moat ik it  hiele saakje op myn rech fèstbine. 

"Sille wy him mar op Marktplaats sette?", freegje ik myn man...

Wyksuster

troch Posted on 0 Comments 1 min read 506 views

Dèr fleant se wer hinne, op `e fiets troch ùs doarp: de wyksuster. Waar as gjin waar, sy hearde yn it doarpsbyld.

Ik sjoch se noch by ùs thus kommen yn in grize as blauwiche jurk mei wite skelk en in wite doek om 'e holle. Dèr kaam noch by, se wie fan Surinaamse ôfkomst dus frij donker en dat wiene wy nèt went yn it doarp. Se wist alles fan elke hùshâlding. Foaral arbeidershùshâldings hâld sy goed yn 'e rekken en mei alle fragen en swirrichheden koene jo by har te rjochte. Nei har kaam er in oare wyksuster. Dat wie in bysûnder leaf minske, der ha ik noch de bèste oantinkens oan. Jierren letter ha ik noch faak by har op besite west, doe wenne hja yn in âlderein hûs. De middei fleach om mei har ferhalen oer de minsken ùt myn doarp, wer fan ik de measten helder foar de geast krye koe.

De wyksusters, sy wiene unbaatsuchtiche opofferjende froulju dy dei en nacht klear stienen foar de minsken ùt myn doarp. Wy sille hun nea ferjitte. 
Mar hja komme werom, wurd er sein ...

fotobron

Ùtlitte

troch Posted on 0 Comments 1 min read 669 views

Healwei kom ik myn buorfrou tsjin. Hja ferteld dat se mei man en bern nei Curaçao west is. It hele jier wurd dèr foar sparre want de femyljebânnen binne hiel hecht. Se hat my al es korrizjearre want ik  hie it oer Suriname mar dat hie ik mis: it wie Curaçao en dat is hiel wat oars.

Nei dat wy bypraten binne gean Max en ik wer fjirder. Dan hâld Jan my oan; hy en syn freondinne binne mei de karavan nei Italië west en hawwe it osa nei it sin hân. Ek Veronica is mei har man en twa hûnen nei it suden west. Entûsjast ferteld se wat hja belibbe ha ûnderweis. Max wurd ungeduerich, hy hat al hiel wat kearen syn poat omheech hân mar der moat noch mear barre. Dan komt myn neiste buorfrou er oan en seit dat sy mei har man -de frachtrider-  nei Frankryk giet. Ik winskje harren in moaie rit ta en lit my nei de berm skuorre.

Wa lit wa ùt, ik wit it nèt..

Komme

troch Posted on 0 Comments 1 min read 563 views

Op myn fraach wannear sy fan plan binne te kommen, seit hy wat kitelich: "Mar wy binne dochs krèkt west!"  Ja jonge, dat is ek sa: it tsjit my ynienen wer yn`t sin.

In pear wike allyn kamen sy unferwachts thùs mei twa hûnen dy hja ùt Portugal adopteare hiene. Mei ùs eigen twa hûnen wie it yn ienen in heidensk lawaai yn ùs oars sa rèstiche buert. Mar nei it earste kontakt gong it wûnderaardich goed tusken de Fryske en Portugeeske bisten. De taal joech gjin swirrichheid.

Wat is it dochs gesellich as dy bern thùs komme. Dèr moat hiel wat ôfpraten en ynhelle wurde. En as wy dan sa bijelkoar sitte dan komt de polityk, it miljeu en maatskippij op it taffelkleed. Faaks ha wy ferskate mieningen en de lûden wurde dan ek ferhefticher. Sa hat it altiid by ùs west: diskusjearje ûnder iten. Oant ik sis: "Hoe smakket it? Wa wol noch wat ha?" En sa komme wy wer yn rèsticher farwetter.

En dan binne sy foart. Us hûnen lizze bewusteloas yn ' e koer, dy hearre wy jûn net wer, en ik freechje my ôf: wannear soene sy werkomme?