Op stap

Wa wachtet der op jo?

trochPosted on 4 Comments0min read1246 views
Wachtet jo man yn de wachtromte?" freget de ferpleechster oan de frou.

Mei fyf froulje lizze wy neist elkoar yn de Pijnpolie, dat is in lokaasje yn it Abe Lenstra Sportstadion wat ûnder it Feanster sikenhûs Tsjongerskâns beflappe is.

Al in skoft ha ik lêst fan de  rech en de linker foet. Ik sjoch yn de etalaazje hoe in âld minske mank rint. Ik sjoch noch es goed en, 'ferhip' tink ik; 'hé, dat bin ik sels'.

En sa bin ik fia Orthopeed, Neuroloog, Radioloog, MRI en in Anestioloog yn it stadion telânne kaam.

"Wachtet jo man yn de wachtromte?" freget de ferpleechster noch in keer.

"Ik ha gjin man." seit se; "Dy is allang lyn ferstoarn. Mar der sit wol in man op my te wachtsjen mar dat is myn sweager. Hy giet oerâl mei my hinne."

De suster komt by it folgende bed. En stelt de selde fraach.

"Sit er ek ien op jo te wachtsjen? Jo man as de bern?" giet se fierder. "Ne," seit se; "myn frou hellet my op."

Se skowt de gerdinen om it bed hinne ticht.

"En jo?" seit se tsjin my; "Wa sit er op jo te wachtsjen?"

"Ik sil wol sjen wa dat 'r oer bliuwt." sis ik.

We sjogge elkoar oan en kin it laitsjen amper litte.

"U heeft een Selectieve Wortelblokkade." seit de dokter.

"Mei oare wurden: in hernia." sis ik. "Kin my neat skele, dokter, wat it ek is. As de pine mar fuort is."

Wa wachtet der op my.

BoerenBlij

trochPosted on 4 Comments2min read1733 views

"Wolle jimme es mei my nei Boerenblij", freget se.

"Wat is dat krek?" freegje ik. Ik ha der wol es fan heard mar dan hâldt it op.

"Dat is in soarchbuorkerij foar âlderen en foar jongeren dy swirrichheden krige ha mei hja ûnthâld. Ek lju dy troch in ûngemak as sykte harsensskansearring krige ha."

In tige entûsiaste frou komt ùs temjitte. Se stelt har foar as "Cassy van den Bosch. Manager". Sis mar de frou wert alles om draait.

We krije earst in rûnlieding.

Ik reitsje stadichoan ûnder yndruk. Twa grutte stabij's mei wiveljende sturten hjitte ùs wolkom .Oeral om de pleats hinne komme we bisten tsjin; skiep, hinnen en geiten. En wat sa aardich is; oeral binne sitsjes makke. Mei in kachel derby, sa kin men der ek mei suterich waar byelkoar sitte.

Ek gean se yn groepkes te kuierjen. Oranje festjes oan sa dat hja ùt de fierte werkenber binne.

Fol fjoer giet se fierder en ferhellit oer it libben fan alle dei. De gasten wurde hielendâl frij litten yn hja dwaan en litten. Wolle se skoffelje as harkje yn de tùn as leaver telefysje sjen? It mei allegearre. De  haadsaak is dat hja gelokkich binne en hja frij fiele.

Nei de rûngang om `e pleats en in wiidweidich petear fan beide kanten geane wy oan `e kofje.

Der strielit san leafde en passy fan dizze frou ùt, der wol ik letter wol hinne as it mei my safier is.

BoerenBlij is foarâl de neidruk op  BLIJ

Lizze jo noflik?

trochPosted on 3 Comments1min read1291 views
Lizze jo noflik?" freget it susterke. Se skowt my yn in grutte rûne koeketromp dy om jo hinne draait en fan elts ûnderdiel fan jo lichem foto`s nimt.

Earst hat se my it himd fan it gat frege. "Ha jo ek in gehoarapparaat? Ha jo ek sieraden om?"

"Nè," sis ik; "de trouring ha ik thûs lizzen. Dy is  nei acht- en fyftich jier nea ôf west."

"Ha jo ek klean oan mei ritsen as stielen drukknopen?"

"Nè bern," sis ik; "dy tiid ha ik allang hân. Alles is elastysk wurden."

"Ha jo ek in CD meinaam?" seit se. "Hoe sa?" freegje ik.

"As jo der yn lizze kinne jo musyk hearre wat jo graach hearre wolle." "Draai mar it Fryske folksliet." sis ik.

"Wolle  jo net Elske DeWall hearre? Der freegje de measten om."

Lang om let wurd ik yn it apparaat skowen.

Sa no en dan hear ik, tusken de lûden fan it koeketromke yn; "Klink dan en daverje fier yn it rûn, dy âlde eare..."  en dan nimt it apparaat it lûd wer oer.

De tiid is om dwyl rin ik nei it klaaihokje. Wat soe it ding fûn ha? Ik ha dochs net in fremde kwaal ûnder de lea?

It sil mij benije.

 

 

 

Hernia

trochPosted on 2 Comments0min read1135 views

Jo hawwe in hernia." seit de sjauffeur. Hy sjocht my oankommen en hat de taksje foar de doar riden.

"Hoe sa?" sis ik.

"Ik ha jierren allyn it selde hân. Ik koe net mear rinne, sitte as lizze en stie by de tafel te iten."

"Net gesellich foar jo frou en bern." sis ik; "It moat fansels noch bliken dwaan dat ik in hernia ha."

"Ik ha it al lang sjoen." giet er fierder en set hastich ùt ein. Der moatte hjoed mear lju nei it sikenhûs.

Nei lang om let ha ik in ôfspraak makke mei de orthopeed. De hûsarts is oerstjûge dat ik in nije heup hawwe moat, dy siet er ommers al tweintich jier yn. Nei ferskate ynjeksjes hân te hawwen waard de pine slimmer.

"Ik wol hegerop." sis ik tsjin de hûsarts ."As jo der op steane kin dat." seit er.

"Hoe gaat het met U?  seit de orthopeed en jout my in stevige hân. We begroetsje mekoar as âlde freonen. Hy kin mij better fan binnen as fan bûten. Hy hat ommers yn de rin fan de tiid hast alle underdielen fan my ferfongen.

"Wij gaan het onderzoeken." seit er. En hy makket er goed wurk fan. Ik gean fan de iene wachtkeamer nei de oare.

"Moarn!" rop ik oerdreaun. Net ien sjocht op, se binne allegearre yn `e bân fan hun smart-phones.

In nije ôfspraak wurdt makke en dan foar de MRI.

"Sei ik it net?" ropt de sjauffeur; "It is in hernia!"

In hernia....

Mem dochs

trochPosted on 4 Comments0min read1123 views
It reint ast spield. Wy drave hurd nei de supermarkt. By de grutte glêzen skodoarren stiet in jong famke mei de strjitte krante. Dweil trochwiet stiet se te wachtsjen op immen dy in krante fan har keapje wol.

Mar se stove allegearre by har lâns. Se sjogge har net iens as wolle har net sjen. Elts is mei syn eigen ding dwaande.

Ek wy geane hastich by har lâns. 'Dat biddeljen ek altyd.' tink ik by mysels.

Mar dochs fiel ik my altyd skuldich as ik mei myn winkelwein fol boadskippen by har lâns rin.

De soan en ik slaan fan alles yn, de karre rekket aardich fol. Efkes letter komme wy mei in ôfladen karre wer by it famke lâns.

'Krant kopen?' freget se yn in fremd dialekt. It wetter rint yntyd by har lea del. Mei in skean each sjoch ik dat soan har in brifke tastoppet.

'Wêrom dochst dat?' freegje ik foarsichtich.

Ik sjoch efterom en sjoch in man op it famke takommen. Se prate efkes meielkoar en dan leget se de bûse.

'Der giet dyn jild.' sis ik.  

'Mem dochs,' seit er; 'sjoch es yn de karre. Wy hawwe it dochs poer bêst.'

'Ja jonge, do hast gelyk.' en ik skamje my ...

It paad bjuster

trochPosted on 1 Comment1min read1041 views
Foto: Jeff van der Wees (Flickr)

 

De telefoan giet en in wanhopige stim seit;"Kinst efkes komme? Hy is wer fuortrûn."

Myn freondinne hat it dreech; har man hat Alzheimer.

Trochstrings giet it goed en dan ha se it noch hiel goed tegearre. Mar der moat net wat ungewoans barre, dan is hy der ôf.

"Kinne jo it noch wol folhâlde?" freegje de helpferliners. "Jawol hear." seit se. Mar se wit dat se terrein ferliest.

Se wol net tajaan. Se hawwe mekoar dochs ienkear belove om oant de dea ta foar elkoar te soargjen.

Myn freondinne hat de jas al oan. "Wer geane wy hinne?" freegje ik har.

"Hy hat it hieltijd oer it hûs fan de soan. Dy hat ark fan him liend, seit er."

"Ja, mar," sis ik; "dat is wol in hiel ein rinnen. Soe hy dat wol dwaan kinne?"

"As hy wat yn de kop hat, dan giet it troch." seit se. Jo kinne prate as Brugman mar hy set troch.

Wy splitse ùs; sy de iene en ik de oare kant ùt. Mar nergens in man op in bankje mei in rollater.

"Hy hie it ek oer in brilleman." seit se. "Hy sjocht net mear sa goed mar tinkt dat er noch best in bril foar him te krijen is."

We rinne en rinne, freegje minsken dy wy underweis tsjinkomme as se ek in fertieze man sjoen hawwe. Stadichoan krij ik myn nocht, ik bin ek de jongste net mear.

Mar dan stoppet er in plysjeauto neist ùs.

Efter yn de auto sit in man entûsjast te wiuwen. Bliid stapt hy ùt en seit ferwitend tsjin ùs; "Wer wiene jim? We ha  alles om jimme ofsocht."

"Hâld him goed yn `e gaten." sizze de plysjes en draaie it raamke omheech.

It paad bjuster ...

Oantinkens

trochPosted on 1 Comment1min read1203 views

In âlde man rint mei in lyts famke oan `e hân troch it doarp. Se sille nei`t tsjerke ta. Se hawwe alle tiid, it is ier op 'e middei.

Se is bliid. Se kriget altiid in pipermuntsje fan him mar net ien, somstiden wol in hân fol.

Dizze middei wie it oars.

"Ik ha wat foar dy." seit er. "Wat ik dy jou moast styf yn de hân hâlde. Meist net earder sjen as wannear ik it sis."

De preek sil begjinne, it sjongen en it lange gebed binne einlik achter de rech.

Yn spanning wachtet it famke op in teken fan de man. Dan knikt hy. Se docht de hân iepen en moat hast oerjaan.

Der leit in grutte wiete prom tabak yn de komme fan har hân. De man neist har proest it ùt en snùt oerdiedich syn noas. Dat wie de lêste kear dat se mei him nei `t tsjerke gong.

In protte oantinkens komme by my boppe as ik langs it lytse grifformearde tsjerkje gean. De boeren dy samar gongen stean ûnder de preek omdat se oars yn sliepfoelen. De jonge mannen dy hals oer de kop de tsjerke ùt flechten, it lân yn. Unfersteurber gong de dominy fierder mei syn preek as wie er neat oan 'e hân.

Ek mocht ik der dope wurde tagelyk mei mear lytse poppen ùt it doarp.

It binne dierbre oantinkens, dy oan de woartels lizze fan myn bestean.

De foarùtgong

trochPosted on 1 Comment1min read989 views

Ik gean neist de man sitten. Ferfeeld sjocht hy om him hinne. Fierder op stean noch mear minsken te wachtsjen.

Omdat yn it bankwêzen besunige wurd is er mar ien frommeske oanwêzich. Hja docht har best mar de measte lju hawwe djipgeande fragen en dat kost tiid.

"Nuver," seit de man neist my; "dizze strjitte stie net iens op myn TomTom. Is dit in nije strjitte?"

"Dy wie er al, fier foar dat jo en ik it deiljocht seagen." sis ik.

"We kinne better dizze bank oerfalle, dat giet al hurder." seit er.

Stadichoan begjint it petear ynhâld te krijen. Fan de ferkiezingen gean wy nei it wrâldbarren.

"It leit er hjoed-de-dei mar fremd hinne. Myn frou en ik binne bliid dat ùs bern folwoeksen binne en de doar ùt. Mei de drank en de drugs is it ek net alles as jo opgroeiende bern hawwe." seit er mei in sucht.

"Mar it is ek in fantastyske tiid." sis ik. Ik bin bliid dat ik dat noch meimeitsje mei. "Wy kinne ynternetbankiere, we hawwe telefyszje, jo je TomTom." Ik begjin op te somjen.

"No, der doch ik allegearre net oan mei." seit er; "Dat soart dingen lit ik oan myn frou oer."

"Komst efkes?" hear ik in frou roppen; "Do moast dyn hantekening sette."

"Ferjit aansen net jo TomTom oan te setten." rop ik him nei. De hân giet omheech.

De foarùtgong.

Beheind 2

trochPosted on 1 Comment0min read999 views
Goeie!" hear ik sizzen.

Ik bin efkes nei de glêskontener west en op wei nei hûs.

Fierderop komt in jong feint my temjitte mei in unbidich lyts hûntsje oan in lange riem.

Ik moetsje him wol faker en dan prate we efkes oer it hûntsje wert hy ôfgryslik wiis mei is. It is dùdlik; de leafde komt fan beide kanten, sa te sjen.

Hy fertelt dat it syn bêste freon is. "Hy begrypt my." seit er en streaket it bist oer de kop.

"Minsken sizze dat ik beheind bin. En dat is ek sa." tink ik; "En dat begrypt Suske ek. Misskyn is sy ek wol beheind."

"Wa seit datsto beheind bist?" sis ik.

"No, ferskate minsken dy er ferstân fan hawwe. Ik sit by begeliedend wenjen, dat hâld yn dat se wat op mij passe." seit er.

"En hast it wat nei `t sin? Fielst dy in bytsje thùs?" freegje ik him.

"Ja," seit er; "ik ha Suske ommers. Dy mei nachts ek by my sliepe."

"Hast ek hobbys?" freegje ik him.

"Ik skilderje en ynkoartens ha ik in eksposysje yn de biblioteek. Komme jo ek? Ik moat no nei hûs." seit er yn ienen hastich. "Oars wurde se ûngerêst."

Ik ai Suske oer de kop en sis seft; "Pas goed op him. Hy hat dyn leafde nedich."

Ik fiel my beheind ...

De psycholooch

trochPosted on 2 Comments0min read1006 views

getty_rf_photo_of_man_in_mri-bewerkt

We hawwe ofpraat mei in psycholooch yn it sikehûs. It is it lêste fan in soart as APK-undersiken. Ferskate besiten binne hjir oan foar ôf gien.

"As ik mar net yn san apparaat moat, dat is my de lêste kear min befâllen." seit myn man. "Hja fregen earst wat foar musyk ik hearre woe foar dat ik yn dat ding  gong. Doch it Fryske folksliet mar." sei ik; "dan kin ik tenminsen mei sjonge."

Efker letter seit er; "Dat ding hie san leven dat ik allinne it refrein heard ha."

In aardich jongfaam stiet ùs te wurd en bringt ùs nei de wachtkeamer. "Soe dat dy psycholooch wèze?" flùsteret er. "Nè jong," sis ik; "dit binne gastfroulju."

En sa sitte wy efkes letter foar de man dy alles wit fan Medyske Psychology. Wy krije in stevige hân. It falt my op dat er in Fryske efternamme hat. "Sille wy mar yn it Frysk konversearje?" freegje ik; "As it jo om it even is fansels?"
"Ja wis wol." seit er.

En hy ferhellet oer wert hy berne is en opwaakse yn Fryslân. En al gau is it ies tusken ùs brutsen. "Fremd is dat," tink ik by my sels; "dat min tichter by elkoar komt as jo de selde taal sprekke. As soe dat de taktyk fan in psycholooch wêze?"

"Hjir wol ik wol vaker hinne," sis ik; "wat in ynnimmende man."

"Giest allinnich mar," seit myn man; "ik doch leaver wat oars.".