Op stap

Nin Hou

troch Posted on 1 Comment 1 min read 662 views

As lèste ùtsmiter fan it seizoen gean wy altiid ùt iten. 'Wy'dat is in groep froulje fan de Meniste susterkring 'Contact'. San heale ieuw allyn is de ferieniging oprjochte. Earst waard er fergadere oan hûs mar der kamen safolle by dat er ùtwike wurde moast nei in gruttere romte.

Hjoed de dei  hat elke ferieniging te kryen mei efterùtgong. Gjin bestjûr en gjin nije leden mear. Mar dizze ploech nèt, regelmjittich komme der nije by. En wat it moaie der fan is: se hawwe allegearre in oare eftergrûn. Hja komme ùt it ûnderwiis, horeka,  fersoarging en safuorthinne. Sa ek mei as sûnder tsjerkelike eftergrûn. Op in inkele ùtnoege sprekker nei fersoargje hja sels de jûnen. En dat kin fan alles wèze; oer alles wat spilet yn it lyts mar ek yn it grutte wrâldbarren.

En sa sitte wy nò by 'Nin Hou' mei 18 froulju. It hearren en sjen fergiet jin. It sjineeske frommiske fleant har de fuotten ùt it gat. Mar dan as elkenien opskept hat en de wyn syn wurk dien hat wurd it restich. Efkes letter geane wy nei hûs, noch lang nèt ùtpraat.

Frou Nin Hou siget op in stoel del mei de fuotten omheech. Sa... dat wie dat!

Glês-yn-lead

troch Posted on 7 Comments 1 min read 786 views

Der sit in famke fan san tretsjen jier foaroan yn de grutte ymposante Doelhoftsjerke (op Maps) fan Âldeboarn. It is 15 april 1948. Der sil in grut glês-yn-lead raam ûntbleate wurde. De tsjerke sit grotfol mei ynwenners fan de omlizzende doarpen ùt de gemeente (doe noch) Utingeradiel.

Hun boargemaster, Jhr. Mr. Paul Marinus van Baerd van Sminia (hjir mear; twadde alinea), sil betocht wurde. Hy is op de Befrijingsdei fan Fryslân -15 april 1945- yn Dùtslân deasjitten. En sa wolle de ynwenners mei in raam hun boargemaster earje. Onder it oargelspyljen fan "Abide with me" waard it raam troch de twa soanen Hobbe en Frans onthulle.

[audio:https://www.tidenhawwetiden.nl/wp-content/uploads/2012/04/Mormon-Tabernacle-Choir-Abide-With-Me.mp3|titles=Mormon Tabernacle Choir - Abide With Me]

Ik wie der djip fan under yndruk, dat wit ik noch hiel goed. Nò siet ik der wer en belibbe op nij de unthulling fan it jier 1948. It raam is troch de beide skoallen fan it doarp adopteare. Elts jier wurd op 15 april de boargemaster betocht troch skoalbern en ynwenners mei in krâns en sels makke gedichten. Nei in minùt stilte en it sjongen fan it "Wilhelmus" kaam er in ein oan dizze gearkomste. 

As âld Boarnster leit dit barren my tige oan it hert. Salang as ik kin sil ik der by wèze...

Tentoanstelling

troch Posted on 2 Comments 1 min read 616 views

"Hast ek noch in fergeesreizgjen kaartsje?" freget myn freon. Wy hawwe beide in abonnemint fan it spoor. "Der is in ymposante tentoanstelling yn de Nieuwe Kerk yn Amsterdam. De titel is 'Jodendom, een wereld vol verhalen'." En sa sitte wy yn de trein nei Amsterdam. Hy hat de tas mei broadsjes en ik de kofje. Want sok soart saken kin min yn de trein net mear tsjin komme. "En as ik nò nei it toilet moat, hoe moat dat dan? Want dat skynt  ek net mear te kinnen." seit er. "Dan dochst it mar yn de tas fan de broadsjes." sis ik.

Wy komme by de Nieuwe Kerk en wringe ùs tusken de lange rigele besikers. Nei dat wy lâns allegear bewakingsminsken gong binne meie wy troch rinne. De tentoanstelling jouwt in oersicht fan trijetûzend jier skiednis fan de Joden. Mear dan fiifhûnderd opjekten ùt de hiele wrâld  bin der by elkoar brocht. Sels in museum ùt Jeruzalem (wat sy noait dogge) hat oarspronkelike stikken ùtliend oan dizze tentoanstelling. Djip ûnder yndruk gean wy nei hûs. We geane yn de earste klasse sitten, dan kinne wy fan gedachten wikselje oer wat wy sjoen en opmurken ha. We sitte amper yn de trein as der ropt al immen dat wy stil weze moatte,want wy sitte yn in stilte kûpee (..)

'Jodendom, een wereld vol verhalen'

Ik kin it jimme oanride. Yndrukwekkend...

Peaskefjoer

troch Posted on 0 Comments 1 min read 508 views

"Kom je op mijn verjaardag?" freget myn freondinne; "Wy gaan een enorme berg hout opstoken."

As rasechte Amsterdammers ha sy hun hjir ta wenjen set. Se kochten in ùtsloere pleats en mei  ûneindich geduld ha sy oan it ferbouwen west. En noch  is it net klear. Yntiid is har man ferstoarn mar sy giet stiif troch. Alles hat se har troch de tiiid eigen makke.Mitselje, seachje, laskje neat is har tefolle. En dan de bisten dat is by har it wichtichste dat is har libben. Se hat fjouwer bern mei oanhing en beppesizzers. En allegearre hiene sy hun hûn meinaam. Acht hûnen werûnder twa bisten ùt Portugal, fjirders wiene se fan ûndùdlike ôfkomst.

De âlste soan luts mei in kraan de beamen ùt de grûn en wy moasten meielkoar steapelje. Sa nò en dan skoftsje en dan wer los. Tsjin de jûn waard de bult hout oanstutsen. Myn freondin seach mei mankelyke eagen om har hinne. Wer binne de beamen bleaun dy sy en har man plante ha? Mar elkenien fynt dat it geweldich opknapt is  en wat is it oprèdden. Wy jouwe ùs ùtpoept del. De hûnen mear dea as libben oan ùs fuotten.

Wat wie it in geselliche jierdei mar hoe soe ik my moarn fielle?

Yndentitiidskaart

troch Posted on 1 Comment 1 min read 577 views

Fan myn boargerlike gemeente krige ik skriuwen dat ik in nije yndentietiidskaart oan freechje moast. Dat wie geskikt fan hun. Ik hie der net oan tocht. Sa stean ik de oare deis foar it loket. Earst in nûmerke lûke, der is gjin kop te bekennen. Nûmer sânhûnderd stiet op myn briefke. "Wer soene dy 699 weze?" freegje ik my ôf.

"Ha jo al in pasfoto meitsje litten?" seit in frommeske. "Nè," sis ik; "kin de âlde net wer brûkt wurde?" Se sjocht my nùver oan. Ik nei in fotograaf en nei in protte gedoch hie ik in pasfoto. It frommeske hie in soart noaten op 'e sang. Ik mocht nèt leitsje, de bril moast ôf en gjin ringkjes yn noas en earen.

Doe wer om nei it gemeentehûs. Der moasten sy fan al myn tsjien finfers ôfdrukken meitsje. Wat wie ik bliid dat ik mar tsjien fingers hie. En doe betelje. Fansels in grauwe fjirtich euro plus pasfoto's. Ik ha heard dat er gemeenten binne dy it fergees doche. Werom wenje ik dèr net? 

Mar ja, wy wenje yn in sportstèd. Der moatte wy grutsk op wèze...

High Tech

troch Posted on 1 Comment 1 min read 529 views

"Wat hast in moaie brommer.", sis ik tsjin it famke. Flak foar myn fuotten bliuwd se stean."It is in scooter, hear.", laket se. "O," sis ik; "alles is by my in brommer. Mar wat in moai ding. Wat is hy fleurich yn `e ferve." "Ja," seit se; "ik ha der hiel wat foar ôfwrotte moatten."

Ik sels bin ûnderweis nei `t tsjerke en gean lâns it stasjon. It is ien grutte rotsooi; bergen fytsen lizze oer elkoar hinne. De jeugd is justerjûn te stappen west en hat fan it fytsenterrein in boarterstùn makke. It frommeske hat de tiid en en ferhellet hoe sy de scooter yn har besit krigen hat.

"Fertrouwst it wol om yn dizze binde it ding te parkearen?" freegje ik har. "Nè," seit se; "myn hightech helm fan in pear hûnderd euro is ek al stellen." "Kom mar mei," sis ik; "set him mar by ùs  achterhûs del. Dèr is plak genoch." En sa rinne wy efkes letter werom nei hûs; in unbekind frommeske, in scooter en ik.

Ik hoopje net dat Clara en Coen op my wachtsje sille, want dit giet foar....

 

Ynbrekkers

troch Posted on 5 Comments 1 min read 570 views

Twa jonges mei in bûtelânsk ùterlik en in hiele grutte hûn komme ùs te mjitte. Max skrikt him wezenleas en wol wèrom. De jonges komme op ùs ôf en sizze freonlik; "Hij doet niets, mevrouw. Hij dreigt alleen maar. Wij hebben hem als waakhond aangeschaft want wij hebben een nachtelijk beroep." Op myn fraach wat hun berop is fertelle sy my dat hja ynbrekkers binne. "En ja, dan moet je je eigen huis en haard veilig stellen, vindt u niet?" Nò, der kin ik my wol ynfine. 'Waar woont U, mevrouw? Dan houden wij daar vannacht rekening mee."

Nei in hertlike groet geane Max en ik fjirder. "Wat aerdiche jonges...", betink ik my; "en sa hoflik." Max en ik rinne gerèst nei hûs ta. Us hûs sil fannacht feilich wèze. Dy bûtelânders, dy fâlle osa mei. Sa sjoche jo mar wer; min moat fan wjerskanten begryp toane.

Moarnsbrogge

troch Posted on 8 Comments 1 min read 692 views

"Ga je morgen mee naar Ikea? Als wij vroeg zijn kunnen we ontbijten voor één euro.", seit myn freondin. En sa gean wy ier en betiid mei in roppich gefoel yn 'e mage nei Grins. Myn man sei noch; "Moatte jimme earst net wat ite?" "Nè, wy wolle brea ite foar ien euro."

En sa sitte wy in skoft letter tusken studinten en allinnich steanden. Waarme broadsjes en hurd seande aien binne net oan te slepen. "De iene sjenearje him net foar de oare. In eigentiidse voedsel bank." tink ik by myselsMar gesellich is it mei al dy minsken fan ferskate pluimage... der genietsje ik fan. Mar it doel is ynkeapen dwaan, fansels. Sy, de freondin, wennet op in boerespul en hat fan alles nedich. Wat moat ik hawwe? Ik ha alles al.

Myn eagen falle op in stel moaie boarden, suver om 'e nocht. Dat komt goed ùt want ik ha in rommeltsje yn de kast. Boarden fan undùdlike komôf fan famylje fan eartiids. As wy it ein yn de bek ha en gjin tsien mear telle kinne gean wy nei hûs. De nije boarden wurde opburgen en de boarden fan beppe stean wer op 'e tafel.

Mar de moarnsbrogge hie ik foar gjin goud misse wollen. 

Boete

troch Posted on 2 Comments 1 min read 739 views

De earste boete is binnen. Ik sei al tsjin myn man: "Doch nò fersichtich oan. Foar dast it wist hast in boete oan de broeksbokse hingjen." Sûnt in pear dagen hat hy in rollater. En troch dat hy de pest oan san ding hat, hat hy him opfierd. Freegje my net hoe, der ha ik gjin ferstân fan.

Syn libben lang hat hy in auto hân en dat sit er noch yn. Doe de buorman het ding brocht waard er earst oan alle kanten besjoen as er wol geef genoch wie. De remmen en de bestjoering, alles waard kontroleare. Ik sei noch: "Moast ek winterbannen ha?" Mar dat wie net nèdich want de diken wiene skjin.

En sa gong hy op paad en sette de gang er yn. Ik rop noch: "Foarsichtich! Tink derom!" En ja hear: hy wie krekt de bocht om as de plysje hâld him oan en frege nei syn papieren. Troch dat hy in joggingbroek oan hie koe hy hun neat sjen litte. Sa kamen hja thus en nei in skrobbering  en in kop kofje gongen hja foart. 

Aerdiche keardels trouwens, dy plysjemannen. Hja praten ek noch Frysk ;-D 

Stavering

troch Posted on 7 Comments 1 min read 775 views

"Hoe fynst myn ferslach foar it tsjerkeblèd?", freegje ik myn freon. Hy hat jierren Fryske les jûn en wit alles fan de nijste stavering. Somtiden sms ik him: "Wist sto hoe ik dat wurd skriuwe moat?"

Mar nò sit ik by him oan de kofje. It is altiid gesellich. Wy prate dan oeral oer. De polityk mar ek it barren fan de ôfrûne wike komt foarby. Hy ferhellet fan syn libben as dûmny en wat hy sa al belibbe hat. "Hoe fynst nò myn ferslach?", freegje ik noch een kear. "De ynhâld gean ik nèt oer mar de stavering mankearret noch al wat oan. Ik soe mar es in pear lessen nimme by Afuk. En tink om de kapkes en de streekjes.", seit er. 

Ik rin nei hûs en tink by my sels: "Wèrom fyn ik myn eigen memmetaal sa dreech te skriuwen?"

Dus, minsken fan Afûk, de Fryske bewegings en oare taalwittenskippers: fal nèt oer myn flaters. It giet om de ynhâld, is 't net wier?